Ένας κύκλος εξωσωματικής γονιμοποίησης είναι δυνατό να πραγματοποιηθεί χωρίς να πάρετε καθόλου φαρμακευτική αγωγή, χωρίς δηλαδή να γίνει διέγερση των ωοθηκών. Αυτό λέγεται “φυσικός κύκλος”. Στο φυσικό κύκλο συλλέγεται ένα μόνο ωάριο και για αυτό το λόγο τα ποσοστά επιτυχίας της εξωσωματικής είναι αρκετά μειωμένα. Είναι μια θεραπευτική επιλογή με συγκεκριμένα πλεονεκτήματα, αλλά και μειονεκτήματα:

Πλεονεκτήματα

  • Δε χρειάζεται να πάρετε ενέσιμα φάρμακα για τη διέγερση των ωοθηκών.
  • Η ωοληψία μπορεί να γίνει και με τοπική αναισθησία, δεν είναι απαραίτητο να γίνει με μέθη.
  • Έχει νόημα για τις γυναίκες που δεν ανταποκρίνονται στα φάρμακα της εξωσωματικής.
  • Είναι η συνιστώμενη επιλογή για γυναίκες που δεν επιτρέπεται να πάρουν φάρμακα για τη διέγερση των ωοθηκών λόγω ιατρικού ιστορικού.
  • Είναι πιο εύκολο πρακτικά γιατί δε χρειάζεται να περάσετε τη διαδικασία της χορήγησης των φαρμάκων της εξωσωματικής μέσω των επιτροπών του ΕΟΠΥΥ.

Μειονεκτήματα

Ένας κύκλος εξωσωματικής χωρίς φαρμακευτική αγωγή τείνει να είναι πιο “απρόβλεπτος” και υπάρχουν πολλές παράμετροι που μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά το τελικό αποτέλεσμα, όπως:

  • Παρά τη στενή παρακολούθηση του κύκλου ορμονολογικά και υπερηχογραφικά, μπορεί να γίνει ωορρηξία (να “σπάσει” το ωοθυλάκιο) πριν την ωοληψία.
  • Το ωάριο που θα συλλεχθεί με την ωοληψία μπορεί να μην είναι ώριμο.
  • Το ωάριο μπορεί να είναι χαμηλής ποιότητας (να μην είναι κατάλληλο για γονιμοποίηση).
  • Το ωάριο μπορεί τελικά να μη γονιμοποιηθεί (το ποσοστό γονιμοποίησης υπό φυσιολογικές συνθήκες κυμαίνεται περίπου στο 70%).

Σε αυτές τις περιπτώσεις, δεν υπάρχει έμβρυο προς εμβρυομεταφορά οπότε η προσπάθεια δεν ολοκληρώνεται. Αυτό μπορεί να αποδειχθεί ψυχοφθόρο για κάποια ζευγάρια. Ας μην ξεχνάμε ότι οι πιθανότητες επιτυχίας της εξωσωματικής σε φυσικό κύκλο είναι εξαρχής μειωμένες (σε σχέση με έναν κύκλο με φάρμακα) λόγω του ότι υπάρχει μόνο 1 έμβρυο προς εμβρυομεταφορά. Τα στατιστικά στοιχεία μας δείχνουν ότι η πιθανότητα επιτυχίας είναι πιο υψηλή όταν μεταφέρονται 2 έμβρυα (και όχι μόνο 1), ειδικά σε συγκεκριμένες ομάδες ασθενών.

Φυσικός κύκλος ή εξωσωματική με φάρμακα; Ποια είναι η σωστή επιλογή;

Κάθε ζευγάρι είναι διαφορετικό. Η πιο σωστή θεραπεία υποβοηθούμενης αναπαραγωγής μπορεί να διαφέρει ανάλογα με τις ιδιαίτερες ανάγκες και συνθήκες του κάθε ζευγαριού. Ο γυναικολόγος αναπαραγωγής κος Ευριπίδης Μαντούδης θα συζητήσει μαζί σας τις εναλλακτικές λύσεις, τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα και θα απαντήσει στις απορίες σας. Ο στόχος μας είναι να προχωρήσετε στη θεραπεία σας έχοντας όλες τις απαραίτητες πληροφορίες για το τι πρέπει να γίνει, πώς και γιατί.

Υποβοηθούμενος φυσικός κύκλος

Πέρα από την επιλογή “φυσικός κύκλος ή εξωσωματική με φάρμακα” υπάρχει και η ενδιάμεση λύση, αυτό που ονομάζεται “υποβοηθούμενος φυσικός κύκλος”. Στην ουσία πρόκειται για φυσικό κύκλο με ελάχιστα φάρμακα για λίγες μέρες (γοναδοτροφίνες) με στόχο την ωρίμανση του ωοθυλακίου. Με αυτόν τον τρόπο αυξάνεται ο αριθμός ώριμων ωαρίων καλής ποιότητας και άρα η πιθανότητα επίτευξης εγκυμοσύνης.

Εξωσωματική με κλομιφαίνη

Γνωρίζουμε την κλομιφαίνη ως ένα φάρμακο (χάπια) που χορηγείται για πρόκληση ωορρηξίας και επαφή στο σπίτι. Η κλομιφαίνη δεν είναι ορμόνη και η χρήση της είναι απλή: χορηγείται για λίγες μέρες στην αρχή του κύκλου. Πρόκειται για ένα πολύ οικονομικό φάρμακο και δε χρειάζεται έγκριση από επιτροπή του ΕΟΠΥΥ για τη χορήγησή του. Στο Γέννημα εφαρμόζουμε το πρωτόκολλο διέγερσης των ωοθηκών με κλομιφαίνη σε συνδυασμό με εξωσωματική γονιμοποίηση. Η ασθενής λαμβάνει κλομιφαίνη σύμφωνα με τις οδηγίες του κου Μαντούδη και η ανταπόκρισή της παρακολουθείται υπερηχογραφικά και ορμονολογικά, όπως ακριβώς θα γινόταν σε ένα κύκλο εξωσωματικής με ενέσεις. Με την κλομιφαίνη παράγονται 2-4 ωάρια (και όχι περισσότερα, όπως θα συνέβαινε σε έναν κύκλο με ενέσεις). Τα ωάρια συλλέγονται με ωοληψία και γονιμοποιούνται με το σπέρμα του συζύγου.

Η διαφορά όμως είναι ότι τα έμβρυα που δημιουργούνται καταψύχονται προκειμένου να μεταφερθούν σε επόμενο κύκλο. Αυτό είναι απαραίτητο γιατί η κλομιφαίνη επηρεάζει αρνητικά το ενδομήτριο και το καθιστά μη-δεκτικό για την εμφύτευση εμβρύου. Για αυτό το λόγο, η εμβρυομεταφορά γίνεται σε επόμενο κύκλο, οπότε και έχει αποκατασταθεί το ενδομήτριο.

Το πρωτόκολλο με κλομιφαίνη είναι μια εναλλακτική παρόμοια με το φυσικό κύκλο και ισχύουν πάνω – κάτω τα πλεονεκτήματα και τα μειονεκτήματα του φυσικού κύκλου. Το θετικό είναι ότι παράγονται λίγα περισσότερα ωάρια. Το αρνητικό είναι ότι η προσπάθεια της εξωσωματικής ολοκληρώνεται σε 2 κύκλους, όχι σε 1: στον 1ο κύκλο γίνεται η ωοληψία και στον 2ο η εμβρυομεταφορά, υπάρχει δηλαδή μια χρονική καθυστέρηση. Στη συζήτησή σας με τον κ. Ευριπίδη Μαντούδη, θα σας εξηγήσει αν κρίνει ότι το πρωτόκολλο με κλομιφαίνη είναι μια καλή επιλογή για εσάς, με βάση τις ιδιαίτερες ανάγκες σας.