Στη σαλπιγγογραφία χρειάζεται να χρησιμοποιηθεί ένα ακτινοσκιερό υγρό το οποίο εισέρχεται από τον τράχηλο της μήτρας στην ενδομητρική κολότητα και μέσω των σαλπίγγων απελευθερώνεται στην κοιλιά της γυναίκας. Στην περίπτωση της κλασικής σαλπιγγογραφίας το υγρό αυτό περιέχει ιώδιο.

Η κλασική σαλπιγγογραφία γίνεται μόνο από ακτινολόγο σε εξειδικευμένο διαγνωστικό κέντρο. Όταν εισέλθει το υγρό, βγαίνουν ακτινογραφίες ανά τακτά χρονικά διαστήματα που απεικονίζουν αυτή την δίοδο του υγρού από την μήτρα, στις σάλπιγγες και στην περιτοναϊκή κοιλότητα.

Για πολλές γυναίκες, η κλασική σαλπιγγογραφία είναι επώδυνη και αυτό οφείλεται σε 2 λόγους: από την μια διαστέλλεται ο τράχηλος και από την άλλη γίνεται γρήγορη διάταση της μήτρας. Επίσης, σε περίπτωση που η δίοδος από τις σάλπιγγες είναι μηδενική ή δύσκολη ή υπάρχουν συμφύσεις τότε αυξάνεται η πίεση με την οποία εγχέεται το υγρό. Προτείνεται η προληπτική χορήγηση ενός συνδυασμού παυσίπονων 1-2 ώρες πριν την εξέταση, ώστε να είναι όσο το δυνατόν πιο ανώδυνη.

Εξαιτίας αυτού του ενδεχόμενου, δίσταζαν ή καθυστερούσαν να κάνουν υστεροσαλπιγγογραφία. Αυτό πολλές φορές είχε σαν αποτέλεσμα να καθυστερούν σημαντικά τον έλεγχο γονιμότητας και να χάνουν πολύτιμο χρόνο. Επιπλέον:

Άλλα μειονεκτήματα είναι ότι η εξεταζόμενη επιβαρύνεται με μια μικρή δόση ακτινοβολίας που όμως έχει αποδειχθεί πως δεν προκαλεί προβλήματα στα έμβρυα, ακόμα και αν η γυναίκα μείνει έγκυος αμέσως μετά την εξέταση (τον ίδιο μήνα).

Τέλος, κάποιες γυναίκες εμφανίζουν αλλεργία στο σκιαγραφικό υγρό που χρειάζεται να τους χορηγηθεί για να γίνει η εξέταση. Η ασθενής θα πρέπει να ενημερώνει το γιατρό αν γνωρίζει ότι είναι αλλεργική στα σκιαγραφικά υλικά (π.χ. από προηγούμενη εξέταση). Αν μετά την εξέταση η γυναίκα νιώσει κνησμό φαγούρα), πρήξιμο ή εμφανισθεί εξάνθημα (δηλαδή σημεία αλλεργικής αντίδρασης), τότε θα πρέπει να επικοινωνήσει με το γιατρό της.

Στην υπερηχοσαλπιγγογραφία το υγρό που χρησιμοποιείται είναι ένα μη τοξικό, υποαλλεργικό gel. Το gel αυτό αυξάνει την ευκρίνεια και ελαττώνει την πιθανότητα σφάλματος. Η συγκεκριμένη εξέταση γίνεται από ειδικό γυναικολόγο στο ιατρείο και τη στιγμή της εξέτασης η γυναίκα μπορεί να δει live, εάν το επιθυμεί, μαζί με το γυναικολόγο την πορεία του υγρού. Η διάγνωση βγαίνει άμεσα. Στην υπερηχοσαλπιγγογραφία μπορεί να υπάρξει μια ήπια ενόχληση σαν πονάκια περιόδου ή και τίποτα. Γι’ αυτό και δεν χρειάζεται πριν την εξέταση να γίνει λήψη παυσίπονου.

Αμέσως μετά το τέλος της εξέτασης, η γυναίκα μπορεί να επιστρέψει στις καθημερινές της ασχολίες. Η εξέταση γενικά είναι ανεκτή, αν και πολλές γυναίκες μπορεί να νιώσουν κάτι ανάλογο με τους «πόνους περιόδου» κατά τη διάρκεια της εξέτασης ή και για κάποιες ώρες μετά. Σε αυτή την περίπτωση χορηγούνται απλά αναλγητικά.